 |
| Ilustrasi AI |
Isu buli di sekolah kembali mencuri perhatian umum, kali ini
dengan suara tegas daripada Persatuan Anak Sarawak Melaka (PASM) yang tampil
menyatakan solidariti mereka terhadap keluarga dan rakan-rakan mangsa buli,
Zara Qarina. Dalam kenyataan rasmi yang dikeluarkan di Miri semalam, PASM
menegaskan komitmen mereka untuk tidak hanya memperjuangkan keadilan bagi Zara,
tetapi juga mendorong perubahan sistemik dalam menangani budaya buli yang
dianggap semakin membimbangkan di institusi pendidikan, khususnya sekolah
berasrama penuh.
Pengerusi PASM, Dato Wan Zain Tuanku Mohdzar, menekankan
bahawa kes Zara bukanlah kes terpencil. Menurutnya, kejadian ini mencerminkan
kelemahan struktur perlindungan murid yang seharusnya menjadi benteng pertama
terhadap tindakan buli. Kelemahan ini, katanya, telah membuka ruang bagi pelaku
buli untuk bertindak tanpa rasa takut terhadap hukuman atau akibat
undang-undang.
“Khususnya di sekolah berasrama penuh yang telah berulang
kali menjadi medan penderaan mental, emosi dan fizikal,” ujarnya dalam
kenyataan tersebut. Wan Zain melihat pola berulang di mana sekolah-sekolah
jenis ini sering menjadi lokasi insiden buli berat, baik secara verbal,
psikologi, mahupun fizikal.
Tindakan Disiplin Dinilai Sekadar Kosmetik
Lebih membimbangkan lagi, Wan Zain mendakwa bahawa
langkah-langkah disiplin yang diambil terhadap kes buli sering kali hanya
bersifat kosmetik—sekadar memenuhi prosedur di atas kertas, tanpa benar-benar
menyelesaikan masalah di akar umbinya. Dalam beberapa kes, malah terdapat
pentadbir sekolah yang memilih untuk menutup kes demi menjaga reputasi
institusi.
Tindakan seperti ini, menurutnya, bukan sahaja mengabaikan
hak mangsa, tetapi juga memberi isyarat kepada pembuli bahawa perbuatan mereka
boleh dilindungi atau diampuni. “Akhirnya, pembuli terus bermaharajalela,
sedangkan mangsa pula hidup dalam ketakutan dan trauma,” kata beliau dengan
nada tegas.
Desakan terhadap SOP Antibuli yang Tegas dan Berkesan
Menyedari keadaan ini, PASM menuntut agar Kementerian
Pendidikan Malaysia (KPM) dan pihak berkaitan melaksanakan prosedur operasi
standard (SOP) antibuli yang jelas, tegas, dan berkesan. Bagi mereka, SOP ini
perlu disertai garis masa tindakan yang wajib dipatuhi oleh guru, pentadbir,
dan warden asrama.
Bukan itu sahaja, PASM mahu tindakan undang-undang dikenakan
terhadap pentadbir dan guru yang lalai menjalankan tanggungjawab mereka,
mengikut peruntukan undang-undang yang sedia ada, termasuk Akta Pendidikan
1996, Kanun Keseksaan, serta undang-undang berkaitan kecuaian profesional.
Menurut PASM, pendekatan ini penting bagi memastikan pihak sekolah tidak
memandang ringan aduan buli dan tidak lagi menganggapnya sebagai isu dalaman
semata-mata.
Perlindungan Penuh bagi Mangsa dan Saksi
PASM turut menuntut perlindungan penuh untuk mangsa dan
saksi kes buli. Mereka mencadangkan agar mangsa dipindahkan sementara ke zon
selamat atau sekolah lain tanpa ancaman pembalasan daripada pihak pembuli.
Langkah ini, kata Wan Zain, amat penting bagi memulihkan semangat dan
keselamatan psikologi murid yang terjejas.
Bagi memastikan kes-kes buli disiasat dengan telus, PASM
mengusulkan pemantauan bebas oleh pihak ketiga seperti pertubuhan bukan
kerajaan (NGO), Persatuan Ibu Bapa dan Guru (PIBG), dan Suruhanjaya Hak Asasi
Manusia Malaysia (SUHAKAM). Mereka percaya bahawa pemantauan pihak luar dapat
mengelakkan campur tangan dalaman yang kerap menutup atau meremehkan laporan
buli.
Keperluan Ketelusan Data dan Laporan Buli
Dalam tuntutan mereka, PASM juga menyeru agar semua laporan
kes buli di sekolah direkodkan secara sistematik dan diserahkan kepada KPM.
Data tahunan tersebut, menurut mereka, seharusnya boleh diakses oleh umum untuk
tujuan pemantauan dan penyelidikan. Dengan adanya ketelusan data, masyarakat
dapat menilai sejauh mana keberkesanan langkah-langkah pencegahan dan
penindakan terhadap kes buli.
Bagi PASM, menutup atau menyembunyikan data hanya akan
memburukkan keadaan kerana masalah akan terus berulang tanpa tindakan
pembetulan yang memadai.
Kes Zara: Titik Hitam yang Harus Jadi Titik Perubahan
Wan Zain menyifatkan kes Zara sebagai “titik hitam” dalam
sistem pendidikan yang tidak boleh dibiarkan menjadi sekadar satu lagi angka
statistik. Menurutnya, terlalu banyak kes sebelum ini yang berlalu tanpa
keadilan yang jelas bagi mangsa, dan akhirnya, masyarakat hanya mengingatnya
sebagai cerita sedih yang pudar dari ingatan.
“Kita tidak mahu lagi mendengar kisah murid yang dipukul,
dihina atau trauma seumur hidup kerana sekolah gagal melindungi mereka,”
tegasnya. Dalam kenyataannya, beliau turut menyeru penggunaan tanda pagar #JusticeForZara
sebagai simbol solidariti dan tekanan kepada pihak berkuasa, khususnya KPM,
untuk bertindak segera.
Seruan kepada Pihak Berkuasa dan Masyarakat
PASM menegaskan bahawa isu buli memerlukan pendekatan
menyeluruh, bukan sahaja dari pihak sekolah dan kementerian, tetapi juga
daripada masyarakat luas. Ibu bapa, komuniti, dan pelbagai badan bukan kerajaan
perlu bersatu dalam memastikan setiap murid belajar di persekitaran yang
selamat, bebas dari ancaman keganasan dan diskriminasi.
“Perubahan hanya boleh berlaku jika semua pihak mengakui
wujudnya masalah dan bersedia untuk mengambil tindakan konkrit. Kita tidak
boleh lagi menutup mata dan membiarkan anak-anak kita menjadi mangsa,” kata Wan
Zain.
Dengan kenyataan keras ini, PASM berharap kes Zara menjadi momentum untuk reformasi pendidikan, khususnya dalam aspek perlindungan murid. Mereka juga menegaskan bahawa jika tiada tindakan tuntas diambil, budaya buli yang berakar ini akan terus membunuh masa depan generasi muda, bukan sahaja secara fizikal, tetapi juga emosi dan mental.
